Τρίτη 22 Ιανουαρίου 2013
Ζώα και άνθρωπος… (…και τούμπαλιν!)
Κυριακή 20 Ιανουαρίου 2013
“Με τόσα ψέματα που ντύθηκαν οι λέξεις”…
Τετάρτη 25 Ιουλίου 2012
Περί Τραπεζών…
Κυριακή 4 Σεπτεμβρίου 2011
Τέσσερις από τις “23 Αλήθειες που δεν μας λένε για τον καπιταλισμό”
Διάβασα, μεταξύ άλλων, κατά τη διάρκεια των διακοπών, ένα από τα best seller, όπως πληροφορούμαι, της περιόδου, το βιβλίο του Χα-Τζουν Τσανγκ, καθηγητή Πολιτικής Οικονομίας της Ανάπτυξης στο Πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ, “23 Αλήθειες που δεν μας λένε για τον καπιταλισμό”, που σε μετάφραση Γιώργου Καπλαδάκη κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Καστανιώτη. Για να σας “ανοίξω την όρεξη” και τη διάθεση να σπεύσετε να το διαβάσετε, παραθέτω κάποιες από τις “αλήθειες” αυτές…
Αναγκαία διευκρίνιση: Ο συγγραφέας δεν δηλώνει εχθρός του καπιταλιστικού συστήματος, αλλά του άκρατου (νέο)φιλελευθερισμού. Γράφει χαρακτηριστικά: «Παραφράζοντας μια αλλοτινή δήλωση του Ουίνστον Τσόρτσιλ περί δημοκρατίας, επιτρέψτε μου να επαναδιατυπώσω μια παλιά θέση μου –ότι ο καπιταλισμός είναι το χειρότερο οικονομικό σύστημα, εξαιρουμένων όλων των υπολοίπων. Η αρνητική κριτική μου εστιάζει στον καπιταλισμό της ελεύθερης αγοράς και όχι σε κάθε είδος καπιταλισμού». Και σε άλλο σημείο: «Η κριτική της ιδεολογίας της ελεύθερης αγοράς δεν συνεπάγεται άρνηση του καπιταλισμού. Παρά τα προβλήματα και τους περιορισμούς του, πιστεύω ότι ο καπιταλισμός παραμένει το καλύτερο οικονομικό σύστημα που έχει εφεύρει η ανθρωπότητα. Η κριτική μου αφορά μια συγκεκριμένη εκδοχή του καπιταλισμού που κυριάρχησε στον πλανήτη τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, δηλαδή τον καπιταλισμό της ελεύθερης αγοράς. Δεν είναι ο μοναδικός τρόπος λειτουργίας του καπιταλισμού, και σαφώς δεν είναι ο καλύτερος, όπως έχει αποδείξει η εμπειρία των τελευταίων τριάντα ετών. Το βιβλίο αυτό παρουσιάζει τρόπους με τους οποίους ο καπιταλισμός μπορεί και πρέπει να γίνει καλύτερος».
«Αλήθεια 1η : Δεν υφίσταται ελεύθερη αγορά
Τι μας λένε
Οι αγορές πρέπει να είναι ελεύθερες. Όταν οι κυβερνήσεις παρεμβαίνουν υπαγορεύοντας στους συμμετέχοντες στις αγορές τι μπορούν να πράξουν και τι όχι, παρεμποδίζεται η απρόσκοπτη ροή των πλουτοπαραγωγικών πηγών. Αν οι άνθρωποι δεν μπορούν να ενεργήσουν προς την επίτευξη του μέγιστου δυνατού κέρδους, χάνουν το κίνητρο για επενδύσεις και καινοτομίες. Αντίστοιχα, αν η κυβέρνηση θέτει πλαφόν στις τιμές των ενοικίων, οι εκμισθωτές ακινήτων δεν έχουν κίνητρα για να διατηρούν τις ιδιοκτησίες τους σε καλή κατάσταση ή να χτίσουν καινούργιες. Αν πάλι η κυβέρνηση θέσει περιορισμούς στα είδη χρηματοοικονομικών προϊόντων που μπορούν να εισέλθουν στην αγορά, δύο συμβαλλόμενα μέρη που ενδεχομένως να επωφελούνταν από μια πρωτοποριακή οικονομική συναλλαγή που θα κάλυπτε με εξειδικευμένο τρόπο τις ανάγκες τους, αδυνατούν να αποκομίσουν τους καρπούς της συμβατικής ελευθερίας. Οι άνθρωποι θα πρέπει να έχουν την “ελευθερία της επιλογής”, κατά τον τίτλο του διάσημου βιβλίου που συνέγραψε ο οραματιστής της ελεύθερης αγοράς Μίλτον Φρίντμαν.
Τι δεν μας λένε
Η ελεύθερη αγορά δεν υπάρχει. Κάθε αγορά έχει κανόνες και όρια που περιορίζουν την ελευθερία της επιλογής. Μια αγορά φαντάζει ελεύθερη μόνο και μόνο επειδή αποδεχόμαστε σε τέτοιο βαθμό τους υφέρποντες περιορισμούς, χωρίς δεύτερη σκέψη, ώστε αδυνατούμε να τους αντιληφθούμε. Είναι αδύνατον να καθοριστεί, αντικειμενικά το πόσο «ελεύθερη» είναι μια αγορά. Πρόκειται για έναν πολιτικό ορισμό. Το συνηθισμένο επιχείρημα των οικονομολόγων της ελεύθερης αγοράς πως επιδιώκουν να θωρακίσουν τις αγορές από πολιτικά υποκινούμενες κυβερνητικές παρεμβάσεις είναι εσφαλμένο. Οι κυβερνήσεις εμπλέκονται πάντα, και οι υπέρμαχοι της ελεύθερης αγοράς έχουν πολιτικά κίνητρα όπως όλοι. Αν ξεπεράσουμε το μύθο ότι υπάρχει αντικειμενικά ορισμένη «ελεύθερη αγορά», θα έχουμε κάνει το πρώτο βήμα για να κατανοήσουμε τον καπιταλισμό»
[σελ. 33-34]
Αλήθεια 19η: Παρά την πτώση του κομμουνισμού, εξακολουθούμε να έχουμε οικονομίες κεντρικού σχεδιασμού
Τι μας λένε
Η πτώση του κομμουνισμού απέδειξε με θεαματικό τρόπο τα όρια του οικονομικού προγραμματισμού. Στις σύγχρονες περίπλοκες οικονομίες, ο κεντρικός σχεδιασμός δεν είναι ούτε εφικτός ούτε επιθυμητός. Οι σύγχρονες οικονομίες μπορούν να στηριχθούν μόνο σε αποκεντρωμένες αποφάσεις οι οποίες λαμβάνονται μέσω του μηχανισμού της αγοράς από άτομα και επιχειρήσεις που έχουν ως πρωταρχικό τους στόχο την επίτευξη κερδών, θα πρέπει να απαλλαγούμε από την ψευδαίσθηση ότι μπορούμε να προγραμματίσουμε οτιδήποτε σ' αυτό τον περίπλοκο και ολοένα μεταβαλλόμενο κόσμο. Όσο λιγότερος προγραμματισμός, τόσο το καλύτερο.
Τι δεν μας λένε
Οι καπιταλιστικές οικονομίες είναι σε μεγάλο βαθμό οικονομίες κεντρικού σχεδιασμού. Οι, κυβερνήσεις στις καπιταλιστικές οικονομίες προβαίνουν επίσης σε οικονομικό σχεδιασμό, αν και σε πιο περιορισμένο βαθμό απ' ό,τι ίσχυε στα κομμουνιστικά καθεστώτα. Όλες χρηματοδοτούν ένα μεγάλο μέρος της έρευνας και των υποδομών. Οι περισσότερες εξ αυτών προγραμματίζουν σημαντικό κομμάτι της οικονομίας μέσω του σχεδιασμού των δραστηριοτήτων των κρατικών επιχειρήσεων. Πολλές καπιταλιστικές κυβερνήσεις προγραμματίζουν το μέλλον τομέων της βιομηχανίας τους μέσω της άσκησης βιομηχανικής πολιτικής ή και της εθνικής οικονομίας εν γένει μέσω οικονομικού σχεδιασμού. Το βασικότερο όλων, όμως, είναι ότι οι σύγχρονες καπιταλιστικές οικονομίες απαρτίζονται από μεγάλες επιχειρήσεις με ιεραρχική δομή, που προγραμματίζουν λεπτομερώς τις δραστηριότητες τους εντός και εκτός των εθνικών συνόρων. Οπότε το ζήτημα δεν είναι κατά πόσον υφίσταται προγραμματισμός, αλλά κατά πόσον υφίσταται ο κατάλληλος προγραμματισμός στα κατάλληλα επίπεδα.
[σελ. 259-260]
Αλήθεια 5η: Αν περιμένετε τα χειρότερα απ τους ανθρώπους, θα σας συμβούν τα χειρότερα
Τι μας λένε
Σύμφωνα με μια διάσημη φράση του Άνταμ Σμιθ, «το φαγητό δεν φτάνει στο τραπέζι μας επειδή ο χασάπης, ο ζυθοποιός και ο φούρναρης είναι καλοί μαζί μας, αλλά επειδή κοιτάνε το συμφέρον τους». Η αγορά τιθασεύει με μαεστρία την ενέργεια των εγωιστών ανθρώπων που σκέφτονται μόνο τον εαυτό τους (στην καλύτερη περίπτωση, και τις οικογένειες τους), για να δημιουργήσει κοινωνική αρμονία. Ο κομμουνισμός απέτυχε επειδή απαρνήθηκε αυτό το ανθρώπινο ένστικτο και επειδή διαχειρίστηκε την οικονομία υποθέτοντας ότι όλοι είναι ανιδιοτελείς, ή τουλάχιστον σε μεγάλο βαθμό αλτρουιστές. Πρέπει να περιμένουμε τα χειρότερα απ’ τους ανθρώπους (ότι, δηλαδή, νοιάζονται μόνο για τον εαυτό τους), αν θέλουμε να οικοδομήσουμε ένα ανθεκτικό οικονομικό σύστημα.
Τι δεν μας λένε
Η ιδιοτέλεια είναι το πιο ισχυρό χαρακτηριστικό στα περισσότερα ανθρώπινα όντα. Δεν είναι, όμως, η μοναδική μας παρόρμηση. Συχνά δεν αποτελεί καν το βασικό μας κίνητρο. Πράγματι, αν ο κόσμος ήταν γεμάτος από τους εγωιστές που περιγράφουν τα οικονομικά εγχειρίδια, θα ακινητοποιούνταν τα πάντα, καθώς θα περνούσαμε όλο μας το χρόνο κλέβοντας και προσπαθώντας να πιάσουμε και να τιμωρήσουμε τους κλέφτες. Ο κόσμος λειτουργεί όπως λειτουργεί μόνο και μόνο επειδή οι άνθρωποι δεν είναι εντελώς ιδιοτελείς, όπως πιστεύουν οι οικονομολόγοι της ελεύθερης αγοράς. Θα πρέπει να σχεδιάσουμε ένα οικονομικό σύστημα που, ενώ θα αντιλαμβάνεται ότι οι άνθρωποι είναι πολλές φορές εγωιστές, θα εκμεταλλεύεται τα υπόλοιπα ανθρώπινα κίνητρα στο έπακρο και θα βγάζει προς τα έξω τον καλύτερό τους εαυτό. Το πιο πιθανό είναι ότι, αν υποθέτουμε τα χειρότερα για τους ανθρώπους, θα λάβουμε τη χειρότερη συμπεριφορά.
[σελ. 78-79]
Αλήθεια 20ή: Η ισότητα των ευκαιριών ενδέχεται να μην είναι δίκαιη
Τι μας λένε
Πολλοί άνθρωποι εξανίστανται με τις ανισότητες. Μολαταύτα υπάρχει ισότητα και ισότητα. Όταν ανταμείβει κανείς τους ανθρώπους με τον ίδιο τρόπο, ασχέτως των προσπαθειών και των επιτευγμάτων τους, όσοι διαθέτουν μεγαλύτερο ταλέντο και δουλεύουν σκληρότερα δεν έχουν πια κίνητρο για να αποδώσουν. Αυτή είναι η ισότητα του αποτελέσματος. Πρόκειται για μια κακή ιδέα, όπως απέδειξε και η πτώση του κομμουνισμού. Η ισότητα που πρέπει να επιδιώκουμε είναι η ισότητα των ευκαιριών. Για παράδειγμα, το γεγονός ότι στη Νότια Αφρική τού απαρτχάιντ ένας μαύρος φοιτητής δεν μπορούσε να εγγραφεί σε ένα απ' τα καλύτερα «λευκά» πανεπιστήμια, ακόμα κι αν ήταν εξαίρετος φοιτητής, δεν ήταν μόνο άδικο, αλλά και αντιπαραγωγικό. Οι άνθρωποι πρέπει να λαμβάνουν ίσες ευκαιρίες. Ωστόσο εξίσου άδικες και αναποτελεσματικές είναι οι πολιτικές θετικής δράσης που αφορούν την εισαγωγή σε πανεπιστήμια φοιτητών κατώτερης στάθμης απλώς και μόνον επειδή είναι μαύροι ή προέρχονται από φτωχό περιβάλλον. Προσπαθώντας να εξισώσουμε το αποτέλεσμα, όχι μόνο κακοδιαχειριζόμαστε το ταλέντο, αλλά και τιμωρούμε επιπλέον όσους διαθέτουν τις καλύτερες ικανότητες και καταβάλλουν τις μεγαλύτερες προσπάθειες.
Τι δεν μας λένε
Οι ίσες ευκαιρίες αποτελούν την αφετηρία για μια δίκαιη κοινωνία. Δεν αρκεί όμως. Σαφώς και πρέπει τα άτομα να επιβραβεύονται ανάλογα με τις επιδόσεις τους, αλλά το ζήτημα είναι κατά πόσον όλοι διαγωνίζονται επί ίσοις όροις. Αν ένα παιδί δεν είναι καλός μαθητής επειδή πεινάει και δεν μπορεί να συγκεντρωθεί στην τάξη, δεν μπορούμε να ισχυριζόμαστε ότι το συγκεκριμένο παιδί δεν τα καταφέρνει επειδή είναι από τη φύση του λιγότερο ικανό. Ο δίκαιος ανταγωνισμός μπορεί να επιτευχθεί μόνο όταν το κάθε παιδί έχει αρκετό φαγητό - στο σπίτι μέσω ενίσχυσης του οικογενειακού εισοδήματος, και στο σχολείο μέσω προγραμμάτων παροχής δωρεάν γευμάτων. Αν δεν υφίσταται σε κάποιο βαθμό ισότητα αποτελέσματος (π.χ. διασφάλιση ελάχιστου εγγυημένου οικογενειακού εισοδήματος ώστε να μην υπάρχουν παιδιά που πεινάνε), οι ίσες ευκαιρίες (π.χ. δωρεάν εκπαίδευση) χάνουν το νόημα τους.
[σελ. 272 & 273]
Σάββατο 3 Σεπτεμβρίου 2011
Ασκήσεις Ύφους (Ραιημόν Κενώ)
Από την προηγούμενη ανάρτηση προκύπτει ότι τα πράγματα μπορούν να ορώνται – θεώνται από διαφορετικές σκοπιές και οπτικές γωνίες. Και θα ήταν ευχής έργο και προς όφελός μας, νομίζω, να προσπαθούμε να ανακαλύπτουμε τις διαφορετικές αυτές οπτικές. Είναι θέμα άσκησης! Τόσο η θέαση, όσο και η έκφραση αυτού που βλέπουμε. Παράδειγμα, οι “Aσκήσεις Ύφους” του Ραιημόν Κενώ.
Από τις περίπου εκατό “Ασκήσεις” του, επέλεξα τυχαία οκτώ [Τα αποσπάσματα που παρατίθενται είναι από την μετάφραση του Αχιλλέα Κυριακίδη, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις “Ύψιλον”] και σας προτείνω να διαβάσετε στο βιβλίο τις υπόλοιπες. Και, ενδεχομένως, να επιχειρήσετε να “ασκηθείτε” και εσείς…
Ασκήσεις Ύφους (Ραιημόν Κενώ)
Σημειώσεις
Σ’ ένα λεωφορείο της γραμμής S. Συνωστισμός. Ένας τύπος γύρω στα είκοσι έξι, καπέλο μαλακό με μια πλεξούδα στη θέση της κορδέλας, πολύ μακρύς λαιμός σα να του τον είχανε τραβήξει. Κόσμος κατεβαίνει. Ο περί ού ο λόγος αρπάζεται μ’ ένα διπλανό του. Τον κατηγορεί πως τον σπρώχνει κάθε φορά που κάποιος θέλει να περάσει. Τόνος κλαψιάρικος με κακές διαθέσεις. Καθώς βλέπει να ελευθερώνεται ένα κάθισμα, τρέχει και κάθεται. Δύο ώρες αργότερα, τον ξαναβλέπω στην Κουρ ντε Ρομ, μπροστά στο σταθμό σαιν Λαζάρ. Είναι μαζί μ’ ένα φίλο του που του λέει: “Πρέπει να ράψεις άλλο ένα κουμπί στο παλτό σου”. Του δείχνει πού (στο πέτο) και γιατί.
Αφήγηση
Μια μέρα γύρω στο μεσημέρι, στην περιοχή του πάρκου Μονσό, πάνω στην πλατφόρμα ενός σχεδόν πλήρους λεωφορείου της γραμμής S (σήμερα 84), πρόσεξα έναν άνθρωπο με πολύ μακρύ λαιμό, που φορούσε ένα μαλακό καπέλο, που είχε γύρω του ένα πλεχτό κορδόνι αντί για κορδέλα. Ο άνθρωπος αυτός τα’βαλε ξαφνικά με τον διπλανό του, κατηγορώντας τον πως επίτηδες του πατούσε τα πόδια κάθε φορά που επιβάτες ανέβαιναν ή κατέβαιναν. Εγκατέλειψε πάντως νωρίς τη συζήτηση, για να ριχτεί σε μια θέση που άδειασε. Δύο ώρες αργότερα, τον ξαναείδα μπροστά στο σταθμό Σαιν Λαζάρ, να συζητάει μεγαλοφώνως μ’ ένα φίλο του, που τον συμβούλευε να μικρύνει το άνοιγμα του πέτου του παλτού του, βάζοντας έναν έμπειρο ράφτη να του ράψει λίγο ψηλότερα το πάνω πάνω κουμπί.
Λιτό
Ήμασταν κάμποσοι και μας πήγαιναν στριμωγμένους. Ένας νεαρός, που δεν έδειχνε και πολύ ξύπνιος, κουβέντιασε για λίγο μ’ έναν κύριο που στεκόταν δίπλα του, κι ύστερα πήγε και κάθισε. Δύο ώρες αργότερα, τον ξανασυνάντησα: ήταν παρέα μ’ ένα φίλο του και μιλούσαν για ρούχα.
Η υποκειμενική άποψη
Δεν ήμουν διόλου δυσαρεστημένος με το ντύσιμό μου εκείνη τη μέρα. Πρωτοφορούσα ένα παρδαλούτσικο καπέλο κι ένα παλτό, για το οποίο πολύ καμάρωνα. Μπροστά στο σταθμό Σαιν Λαζάρ συνάντησα τον Χ που προσπάθησε να μου χαλάσει το κέφι, θέλοντας να μου αποδείξει πως το παλτό μου ήταν πολύ ανοιχτό στο πέτο και πως θα’πρεπε να προσθέσω εκεί ένα κουμπί. Πάλι καλά που δεν τόλμησε να θίξει το καπέλο μου. Λίγο νωρίτερα, έβαλα όπως έπρεπε στη θέση του ένα παλιοτόμαρο που το’κανε επίτηδες να με ξενυχιάζει κάθε φορά που περνούσε κόσμος, ανεβαίνοντας ή κατεβαίνοντας. Αυτό συνέβη σ’ ένα από κείνα τα βρωμερά λεωφορεία που πήζουν στη λαϊκούρα ακριβώς εκείνες τις ώρες που είμαι υποχρεωμένος να τα χρησιμοποιώ.
Κι άλλη υποκειμενική άποψη
Ήταν σήμερα δίπλα μου στο λεωφορείο ένα από κείνα τα μυξιάρικα που, ευτυχώς, εκλείπουν σιγά σιγά, γιατί καμιά μέρα θα σκότωνα κανένα από δαύτα. Ο λεγάμενος, ένα τσογλάνι γύρω στα είκοσι έξι, τριάντα, μου την έδινε πολύ, όχι μόνο για το μακρύ λαιμό του σαν ξεπουπουλιασμένης γαλοπούλας, αλλά και γιατί είχε στο καπέλο του αντί για κορδέλα ένα λεπτό μελιτζανί κορδόνι. Α το κάθαρμα! Πόση αηδία μου προκαλούσε! Όπως λοιπόν είχε πολύ κόσμο στο λεωφορείο εκείνη την ώρα, έβρισκα την ευκαιρία, κάθε φορά που στριμωχνόμασταν για να κατέβει ή να ανέβει κόσμος, να του χώνω τον αγκώνα μου στα παϊδια του. Στο τέλος μου την κοπάνησε, πάνω που ήμουν έτοιμος να του τραβήξω ένα ξεγυρισμένο ξενύχιασμα. Θα του’λεγα ακόμα, μόνο και μόνο για να τον φτιάξω, πως το παλτό του ήταν πολύ ανοιχτό στο πέτο.
Μάγκικο
Νταν μεσημέρι καβαλάω το ές. Σκάω τα λεφτά ως είναι φυσικόν και προχωράω στα παραμέσα. Να σου που λες κι ο δικός σου, ένας φιόγκος μ’ ένα σβέρκο σαν τηλεσκόπιο κι ένα σπάγκο στην καπελαδούρα. Εγώ το κόβω το παιδί να πούμε γιατί έχει χάζι, όταν όλως αιφνιδίως γυρνά στον παραδίπλα και του τη βγαίνει ούτως: Λίγη προσοχή δε βλάφτει, πάτα και λίγο λεωφορείο, πώς μου ξηγιέσαι έτσι, κοντεύεις να μου δώσεις τα νύχια μου στο χέρι, και ούτω καθεξής. Πάνω που αδειάζει όμως μια θέση, γίνεται μπουχός και μην τον είδατε. Διελθών αργότερα της Κουρ ντε Ρομ, τον ξαναπαίρνει ο οφθαλμός μου να’χει πιάσει λακριντί μ’ έναν άλλο φιόγκο, σουλούπι τάλε κουάλε. Και τι γυρνάει ο δικός του και του λέει! Να ράψει κι άλλο κουμπί άμα λάχει στο μπαρντεσού του!
Modern Style
Σ’ ένα αστικό μια μέρα, γύρω στο μεσημέρι, υπήρξα μάρτυς της ακόλουθης μικρής κωμικοτραγωδίας. Ένας τζιτζιφιόγκος, που τον κατέτρυχε ένας μακρύς λαιμός και (άλλο πάλι τούτο) ένα μικρό σιρίτι ολόγυρα από το καπέλο του (είναι πολύ της μόδας, αλλά εγώ δεν το πάω καθόλου), με την πρόφαση πως τάχα μου έπεφτε γερό σπρώξιμο, βγήκε του διπλανού του μ’ ένα τουπέ, που πρόδινε ένα χαρακτήρα αδύνατο, και τον κατηγόρησε πως του ποδοπατούσε συστηματικά τα λουστρίνια του κάθε φορά που ανέβαιναν ή κατέβαιναν κυρίες ή κύριοι που κατευθύνονταν προς το Σαμπερέ. Ο τύπος δεν περίμενε ούτε στο ελάχιστο μιαν απόκριση που, το δίχως άλλο, θα τον έφερνε να γίνει χαλκομανία στο πάτωνα και σκαρφάλωσε με ζωηράδα στο υπερώο, όπου τον καρτερούσε ένα ελεύθερο κάθισμα, γιατί ένας από τους χρήστες του οχήματός μας μόλις είχε πατήσει το πόδι του στη λιωμένη άσφαλτο του πεζοδρομίου της πλατείας Περέρ. Δύο ώρες αργότερα, καθώς τώρα βρισκόταν η αφεντιά μου στο υπερώο, είδα ξανά το παιδαρέλι, για το οποίο σας μίλησα πιο πάνω, που’δειχνε ν’ απολαμβάνει πλέρια τα λεγόμενα ενός νεαρού λιμοκοντόρου, που οπωσδήποτε το’παιζε συμβουλάτορας του για το πώς φοριέται ένα κοντομάνικο στο καθωσπρέπει.
Φτωχό
Που λες, στάθηκα στη στάση ώσπου στάθηκε το λεωφορείο. Μπαίνει ένας μ’ ένα μακρύ τέτοιο κι ένα πράμα στο κεφάλι μ’ ένα μαραφέτι. Οπωσδήποτε του μπήκε του διπλανού του γιατί πήγε να του βγει από δίπλα. Μετά του μπήκε να πάει να κάτσει σ’ ένα απ’ αυτά τα πώς τα λένε. Πιο ύστερα, μπροστά στο σταθμό Σαιν-Κι-Εγώ-Δεν-Ξέρω-Τι, ένας φίλος του του’λεγε του τύπου, να ράψεις, λέει, του’λεγε, λίγο πιο πάνω ετούτο σου. Αυτά.
Παρασκευή 15 Οκτωβρίου 2010
«Ένα απόσπασμα βιβλίου από το παρελθόν, που αποτυπώνει ένα πιθανό σενάριο για το μέλλον»
Πριν από δέκα και πλέον χρόνια, τότε που γινόταν πολλή συζήτηση για τη συνθήκη Σένγκεν και το “φακέλωμα” που αυτή συνεπαγόταν, είχε εκδοθεί και το βιβλίο του ιερομονάχου Χριστοδούλου Αγιορείτου “Στη δύση της ελευθερίας” (Αγιον Όρος 1997). Το “φακέλωμα” που υφιστάμεθα συνεχώς αυξάνεται και τα σενάρια γίνονται εφιαλτικά. Η σχετική συζήτηση επανήλθε προσφάτως στο προσκήνιο, με αφορμή την επικείμενη “Κάρτα του Πολίτη”. Με την ευκαιρία, λοιπόν, ανέσυρα ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα φακελώματος [και δεν έχει καθόλου σημασία, βεβαίως, ότι αναφέρεται σε ελληνικές δραχμές…] από το προαναφερθέν βιβλίο.
«Ο ΝΕΟΣ ΤΡΟΠΟΣ ΣΥΛΛΟΓΗΣ ΚΑΙ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ
Μερικοί δεν έχουν καταλάβει πώς θα συλλέγονται και θα καταχωρούνται τα προσωπικά τους δεδομένα και νομίζουν πώς θα υπάρχουν κάποιοι άνθρωποι πού θα τούς παρακολουθούν με τον παλιό “παραδοσιακό” τρόπο. Γι' αυτό, εδώ θα πούμε δυό λόγια για το καινούριο παγκόσμιο οικονομικό σύστημα, πού σιγά -σιγά επιβάλλεται και δημιουργεί την αχρήματη κοινωνία. Σκοπός όσων το προωθούν είναι να αντικατασταθεί το μετρητό χρήμα μ' έναν κωδικό αριθμό. Θέλουν να δώσουν στον κάθε άνθρωπο ένα μοναδικό στον κόσμο ενιαίο κωδικό αριθμό, πού να μην τον έχει δεύτερος άνθρωπος πάνω στη γη. 0 κωδικός αυτός δίνεται σε πρώτο στάδιο σε μία κάρτα ή στην ηλεκτρονική ταυτότητα και σταδιακά μεταφέρεται στο χέρι η στο μέτωπο. Χρήματα σε λίγο θα απαγορεύεται να κυκλοφορούν σε μορφή μετρητών κι όποιος επιδεικνύει “ρευστό χρήμα” θα τιμωρείται. Κι αυτό θα γίνεται με την πρόφαση ότι θα θέλουν να ελέγχουν τις παράνομες συναλλαγές. Ταυτόχρονα όμως θα ελέγχουν κάθε συναλλαγή.
Το σύστημα, λοιπόν, θα δουλεύει ως έξης: Όποια οικονομική συναλλαγή θα κάνει ο άνθρωπος θα γίνεται βάσει του ενιαίου κωδικού τής ταυτότητάς του, της κάρτας του η του όποιου μικροτσίπ στο χέρι η στο μέτωπό του και με ηλεκτρονικό τρόπο. π.χ. ο κ. Δημήτριος Καραντίνος δουλεύει σε μία επιχείρηση. Όταν πρόκειται να πληρωθεί στο τέλος του μήνα μεταφέρονται από το λογαριασμό του αφεντικού του στον δικό του -ο όποίος φέρει τον κωδικό αριθμό 520.1578349 και είναι ο προσωπικός του κωδικός αριθμός- το ποσόν των 300.000 Δρ., πού είναι ο μισθός του. Την επόμενη μέρα ο κ. Καραντίνος ελέγχει αν έχει μεταφερθεί στον κωδικό του το ποσόν του μισθού του και διαπιστώνει ότι όντως έχει τοποθετηθεί. Γνωρίζοντας ότι έχει αυτά τα χρήματα στο λογαριασμό του, κάνει διάφορες συναλλαγές, πάντα με ηλεκτρονικό τρόπο και χρεώνοντας το κάθε ποσόν στον κωδικό του. Δηλαδή, μεταφέρεται ηλεκτρονικά σε κάθε συναλλαγή του το ανάλογο ποσόν από τον δικό του κωδικό στον κωδικό του συναλλασσομένου. Οι κωδικοί, όταν γίνονται συναλλαγές, συνδέονται με την τράπεζα μεσώ ηλεκτρονικών μηχανημάτων on line κι έτσι καταγράφεται κάθε μεταβολή πού παρουσιάζει ο κάθε κωδικός, για να αποδίδεται κατόπιν λεπτομερής λογαριασμός στον κάτοχο, αλλά συγχρόνως, και για να δίδονται ακριβείς πληροφορίες στις διάφορες υπηρεσίες που τις ζητούν. Άς δούμε, λοιπόν, πώς καταγράφεται στον υπολογιστή της εθνικής τράπεζας πληροφοριών η κίνηση μιας μέρας ενός κωδικού αριθμού:
ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ
ΑΠΟΡΡΗΤΟ ΦΥΛΛΟ ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ 18 ΜΑΡΤΙΟΥ 1998
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΣ ΚΩΔΙΚΟΣ 520.1578349
ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ: Καραντίνος Δημήτριος
ΗΛIΚΙΑ: 40 ετών
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: Κερασούντος 167 Ζ, Καλαμαριά Ν. Θεσσαλονίκης
ΕΡΓΑΣIΑ: Λογιστής της εταιρείας ALFΑ
ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ: Παντρεμένος και πατέρας ενός παιδιού... (και υπόλοιπα καταχωρημένα προσωπικά δεδομένα
ΣΥΛΛΟΓΗ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΤΗΣ 18ης ΜΑΡΤΙΟΥ 1998
5.45π.μ. "Έβαλε 10.000 Δρ. βενζίνη της Shell στο πρατήριο Μ. Μπότσαρη 28.
7.15π.μ. Τηλεφώνησε στο 222777. κλήση μιας μονάδας 20 Δρχ.
7.17π.μ. Τηλεφώνησε στο 355872. κλήση μιας μονάδας 20 Δρχ.
7.35π.μ. 'Αγόρασε μία σπανακόπιτα 300 Δρχ. κι έναν καφέ 120 Δρχ. από το κατάστημα “το Στέκι>, 'Εγνατίας 118.
10.40π.μ. 'Από το πρακτορείο “ΑΝΤΖΕΛΑ” έβγαλε αεροπορικό εισιτήριο για την 'Αθήνα με την πτήση 925 στις 9.00 μ.μ.
2.30μ.μ. Γευμάτισε στο εστιατόριο “Νησιώτικο”, Σμύρνης 157. Έφαγε: καλαμαράκια τηγανητά = 1800 Δρχ., χόρτα = 300 Δρχ., ψωμί = 100 Δρχ. Κατανάλωσε ένα κιλό κρασί “0 Οίνος”, λευκό ξηρό = 750δρχ.
5.30μ.μ. 'Αγόρασε την εφημερίδα “Αλήθεια” 200 δρχ. και το περιοδικό “'Εθνικός 'Αγώνας” 1.000 δρχ.
6.00μ.μ. Τηλεφώνησε στο ΟΙ-8557672. Διάρκεια τηλεφωνήματος 7 λεπτά. Χρέωση 620 δρχ.
6.15μ.μ. Στην καφετέρια “Κερκίνη”, Τσιμισκή 43, ήπιε ένα ουίσκι 900 δρχ.
6.55μ.μ. 'Αγόρασε από το κατάστημα “LILA”, 'Αγίας Σοφίας 19, μία φόρμα για μωρά ηλικίας μέχρι 4 μηνών, άξίας 7.500 δρχ.
8.40μ.μ. Από το κατάστημα “Ελλάς”, πού βρίσκεται στο αεροδρόμιο “Μακεδονία” στη Θεσσαλονίκη, αγόρασε μία σοκολάτα υγείας 300 δρχ. κι ένα πακέτο τσιγάρα GOLD 550 δρχ.
10.30μ.μ. Πλήρωσε 2.500 δρχ. στο ταξί με αριθμό ΑΒΕ 3583.
ΤΕΛΟΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗΣ
ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΤΟΥ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ
ΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ
Αγόρασε σήμερα 10.000 δρχ. βενζίνη. Αυτόν το μήνα συνολικά έχει αγοράσει 50.000 δρχ. βενζίνη. Προτιμά τη Shell. Προφανώς, εκτός από το ότι πηγαίνει στην εργασία του, πού βρίσκεται σε απόσταση 20 χλμ. από την κατοικία του, πρέπει να πηγαίνει και κάπου άλλου. Τη βενζίνη την αγόρασε στις 5.45 π.μ. Το ωράριο εργασίας του αρχίζει στις 8.30 π.μ. Σίγουρα ξεκίνησε τόσο νωρίς, γιατί κάπου ήθελε να πάει. Από προηγούμενες φορές έχει καταγραφεί ότι γύρω στις 7.00 π.μ. αγόρασε κάποια χριστιανικά βιβλία από την έκθεση του Ί. Ν. Ταξιαρχών. Μάλλον εκείνο το δίωρο πού μεσολαβεί εκκλησιάζεται. Είναι χριστιανός και συμμετέχει σε λειτουργίες.
Βλέπουμε ότι μεταξύ της δουλειάς του και του δίωρου πού μεσολαβεί, πάντα περίπου στις 7.35, αγοράζει από το συγκεκριμένο κατάστημα, “το Στέκι”, σπανακόπιτα και καφέ. Το κατάστημα βρίσκεται πλησίον του ναού των Ταξιαρχών, πράγμα πού επιβεβαιώνει τα δεδομένα.
Το τηλέφωνο με αριθμό 222777 , στο όποίο τηλεφώνησε στις 7.15 π.μ., ανήκει στο βουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ., Κ... Β..., άνθρωπο γνωστό για τις θέσεις του υπέρ της 'Εκκλησίας και με γνώμη ενάντια στη συνθήκη Σένγκεν. Στο παρελθόν ήταν πρόξενος αντιδράσεων για τη συνθήκη και με τα γραφόμενά του είχε αναστατώσει πολύ κόσμο και είχε θεωρηθεί επικίνδυνος για την εθνική ασφάλεια.
Το τηλέφωνο 355872, πού έκανε στις 7.17 π.μ., ανήκει στην κ. Μαρία Καλογεροπούλου, μητέρα του αγιορείτη ιερομόναχου Αθανασίου, γνωστού για τις αντιευρωπαϊκές ιδέες του εναντίον της συνθήκης Σένγκεν και συγγραφέα πολλών ανάλογων βιβλίων, με τα οποία κατά το παρελθόν αναστάτωσε πολύ κόσμο. Έχει θεωρηθεί πώς είναι επικίνδυνος και έχει οριστεί να τελεί υπό διακριτική παρακολούθηση, επειδή υπάρχει ή υπόνοια ότι μπορεί να ξαναμιλήσει στο μέλλον και να ξεσηκώσει τον κόσμο.
Από τα δύο αυτά τηλεφωνήματα υπάρχουν βάσιμες υπόνοιες ότι ο Δημήτρης Καραντίνος συνεργάζεται με στοιχεία ανατρεπτικά και κρίνεται ύποπτος ότι είναι επικίνδυνος για την εθνική ασφάλεια. Επιβάλλεται να τεθεί υπό διακριτική παρακολούθηση.
Μέχρι τώρα, κατά τη διάρκεια του τρέχοντος έτους, έχει κάνει τρία ταξίδια Στην Αθήνα. Η εργασία του δεν το δικαιολογεί. Προφανώς πηγαίνει για ιδιωτικές υποθέσεις και συναντήσεις. Πάντα φεύγει την Παρασκευή το βράδυ, πού σημαίνει ότι εκμεταλλεύεται το Σαββατοκύριακο και δεν θέλει να παίρνει άδεια από τη δουλειά του ούτε προφανώς και να το γνωρίζουν.
Στο γεύμα του φαίνεται ότι πάντα την Τετάρτη και την Παρασκευή τρώει νηστίσιμα. Αυτό επιβεβαιώνει ότι είναι συνειδητός χριστιανός και ακολουθεί το τυπικό της "Εκκλησίας. Έχει όμως κάποιο πάθος με το κρασί. Σε κάθε γεύμα καταναλώνει περίπου ένα κιλό και είναι επικίνδυνος κατά την οδήγηση, αφού οδηγεί σχεδόν πάντα μετά το γεύμα έχοντας πιει. Όταν γίνεται έλεγχος από την τροχαία, συνίσταται να τον υποβάλλουν σε αλκοτέστ.
Είναι σταθερός αναγνώστης της εφημερίδας “Αλήθεια” και του περιοδικού “Εθνικός "Αγώνας”, γνωστού ότι εξυπηρετεί μόνο εθνικά συμφέροντα και ευμενώς διακειμένου προς την Εκκλησία. Εχει χαρακτηριστεί ως περιοδικό εθνικιστικού περιεχομένου, πού υπερασπίζει ορθόδοξες θέσεις. Αντιστρατεύεται δε την όποια υπερεθνική ιδέα και μετατόπιση εξουσιών, πράγμα το όποίο πολύ μας δυσκόλεψε στο παρελθόν. Οι συγγραφείς και έκδότες του τελούν υπό διακριτική παρακολούθηση.
Απ' αυτά συνάγεται το προαναφερόμενο συμπέρασμα και επαληθεύονται οι υπόνοιες ότι πρόκειται για άνθρωπο πού έχει προδιάθεση να αντιδράσει και του αρέσει να ενημερώνεται από άτομα πού έχουν βεβαρημένο εθνικιστικό παρελθόν.
Το τηλέφωνο με αριθμό ΟΙ-8557672 ανήκει στο δημοσιογράφο Γροσιάδη Κωνσταντίνο, αρθρογράφο της εφημερίδας “Αλήθεια”. Είναι γνωστός για την ελευθεροστομία του και τις κινήσεις του εναντίον της συνθήκης Σένγκεν. Είναι αντιευρωπαϊστής και υπερασπίζει μόνο τα συμφέροντα της πατρίδας του, μαχόμενος πάντα ενάντια στη δική μας υπερεθνική εξουσία. Γι' αυτό παρακολουθείται διακριτικά από το S.I.S. (σύστημα πληροφοριών Σένγκεν). Θεωρείται ύποπτος για υποκίνηση νέων σε αντίδραση εναντίον μας. Τελευταία απέκτησε ένα κοριτσάκι και γι' αυτό, φαίνεται, ο Καραντίνος αγόρασε τη φόρμα για μωρά. Τα χρήματα πού πλήρωσε στο ταξί, 2.500 δρχ., είναι μία επιπρόσθετη μαρτυρία ότι ο προορισμός του ήταν εκεί, διότι από το αεροδρόμιο μέχρι την Κηφισιά, όπου διαμένει ο Γροσιάδης, το ταξί γράφει 2.500 δρχ. Πληροφορίες επίσης μπορούμε να συλλέξουμε κι από τον οδηγό του ταξί -γιατί έχουμε τον κωδικό του- για το πού ακριβώς τον κατέβασε.
Υ.Γ. Αύριο το πρωί, με την πρώτη συναλλαγή πού θα κάνει, θα διαπιστωθεί αν όντως βρίσκεται στην περιοχή αυτή.
ΤΕΛΟΣ ΗΜΕΡΗΣΙΑΣ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ
Όλες Οι πιο πάνω διευθύνσεις, τα τηλέφωνα και τα ονόματα είναι εικονικά. Χρησιμοποιούνται απλώς για μία παραστατική, ενημέρωση του πώς θα συλλέγονται καθημερινά -με βάση τον κωδικό αριθμό μας- όλες οι πληροφορίες, ακόμη και των ευαίσθητων δεδομένων μας.
Φυσικά, όσοι γνωρίζουν την τεχνολογία των ηλεκτρονικών υπολογιστών έχουν υπ' όψιν τους ότι στον κωδικό αριθμό του κάθε ανθρώπου υπάρχει ή δυνατότητα καταχώρησης πολλών ηλεκτρονικών σελίδων για όλα τα θέματα πού μας αφορούν. Μπορεί κανείς, για παράδειγμα, να πάει στον κωδικό μας και στο αρχείο “υγεία”. Εκεί, στην οθόνη του υπολογιστή, μπορεί να δει όλο το ιστορικό της υγείας μας από τότε πού γεννηθήκαμε: Τι ασθένειες περάσαμε, την ομάδα αίματός μας, το D.N.A. μας, από ποίες χρόνιες παθήσεις πάσχουμε, πότε και πόσες εισαγωγές έχουμε κάνει σε νοσοκομεία, για ποιό λόγο και πόσες μέρες νοσηλευθήκαμε, ποιός γιατρός μας παρακολουθεί, τι φάρμακα παίρνουμε και ο,τιδήποτε μπορεί να έχει σχέση με την υγεία μας.
Αν π.χ. ή εφορία πηγαίνει στο αρχείο των “οικονομικών” μας στο τέλος κάθε έτους, συγκεντρώνοντας όλες τις οικονομικές συναλλαγές μας θα κάνει μόνη της τη φορολογική μας δήλωση και θα μας τη στέλνει μόνο να την υπογράψουμε ή απλώς θα μας ζητά το φόρο πού οφείλουμε να πληρώσουμε. Φυσικά, με τη βοήθεια του υπολογιστή θα γίνεται σύγκριση της οικονομικής κατάστασής μας μ' εκείνη της προηγούμενης χρονιάς. Επίσης θα υπάρχει ή δυνατότητα να γίνεται έλεγχος κατά πόσον αυτά πού ξοδεύουμε είναι ανάλογα με αυτά πού εισπράττουμε. Το ίδιο θα ισχύει και για διάφορα αλλά θέματα, τα όποία δεν θ' αναπτυχθούν εδώ.
Θα υπάρχουν τόσα αρχεία στον κωδικό μας, ώστε θα μπορούν να καταχωρηθούν δεδομένα από κάθε δραστηριότητα και πλευρά της προσωπικής μας ζωής, πού θα γίνεται διάφανη. Από παντού θα συλλέγονται στοιχεία και θα καταχωρούνται στον προσωπικό μας κωδικό, στην κεντρική εθνική τράπεζα πληροφοριών, απ’ όπου θα διοχετεύονται στην ευρωπαϊκή τράπεζα πληροφοριών.
Γενικά, όπως ήδη θα συμπεράνατε, καταργείται ακόμα και η εντολή του Κυρίου, η οποία λέει ότι δεν πρέπει η αριστερά μας να γνωρίζει τι ποιεί ή δεξιά μας. Τα πάντα θα είναι γνωστά στην Αρχή και όπου εκείνη κρίνει θα παρέχει το προϊόν της συλλογής των δεδομένων.
Ταυτόχρονα εγκαθιδρύεται το παγκόσμιο σύστημα ελέγχου με τη βοήθεια του συστήματος παγκόσμιου εντοπισμού μέσω δορυφόρων κ.λ.π. Πάνω στα αυτοκίνητα, στα ζώα, στους ανθρώπους τοποθετείται ο κωδικός υπό μορφή μικροτσίπ, ώστε να εντοπίζεται αμέσως σ' όποια γωνιά της γης κι αν βρίσκεται κανείς.
Καθένας, λοιπόν, πού δεν κλείνει τα μάτια του, βλέπει ότι βρισκόμαστε λίγο πριν την κατάλυση της ελευθέριας του ανθρώπου και ότι παίρνει πλέον σάρκα και οστά το σύστημα εκείνο μιας προηγμένης τεχνολογίας με όλα τα χαρακτηριστικά πού δίνονται στο ΙΓ' κεφάλαιο της Αποκαλύψεως. Το σύστημα αυτό θα ασκεί το δημόσιο έλεγχο, “ίνα μή τις δύνηται αγοράσαι ή πωλήσαι ει μη ο έχων το χάραγμα, το όνομα του θηρίου ή τον αριθμόν του ονόματος αυτού...” (Αποκ. ΙΓ’ 17). Μπορείτε να φανταστείτε τι τρομερή εξόντωση θα είχαμε υποστεί, αν στο παρελθόν οι δικτάτορες τύπου Χίτλερ είχαν στα χέρια τους μιας τέτοιας μορφής τεχνολογία, ώστε να ελέγχουν την κάθε συναλλαγή μας και να εντοπίζουν ανά πάσα στιγμή που ακριβώς βρισκόμαστε πάνω στον πλανήτη;»
[Απόσπασμα από το βιβλίο του ιερομονάχου Χριστοδούλου Αγιορείτου “Στη δύση της ελευθερίας”, Αγιον Όρος 1997, σελ. 52-58]

